Θα ξεκινήσω λίγο νωρίτερα από τις 21/6/2026, από το μακρινό, ίσως για πολλούς, 1995 και ένα venue που δεν υπάρχει πια. Ο David Byrne, πριν 31 χρόνια σε μια ακουστική και μοναχική παρουσία στον Μύλο της Θεσσαλονίκης. Είναι μια από τις ελάχιστες συναυλίες που παρακολούθησα μόνος. Χωρίς πολλά φώτα, χωρίς άλλους μουσικούς και μόνο μία, μοναδική ακουστική κιθάρα. As simple as it gets. Αφορά στις 2-3 καλύτερες μουσικές εμπειρίες που έχω συλλέξει. Ζεστός, καθηλωτικός, επικοινωνιακός, ανθρώπινος… εξαιρετικός τραγουδιστής και μουσικός. Με κράτησε «ναρκωμένο» για 2 ώρες και έφυγα με υπερχείλιση συναισθημάτων.
Κουβαλώντας αυτή την εικόνα (one man “show”) έκλεισα χωρίς δεύτερη σκέψη από πολύ νωρίς (ευρωπαίοι πλέον…) δύο εισιτήρια. Όσο πλησίαζε η μέρα, γεννήθηκε ένας προβληματισμός που μεγάλωνε… μήπως χαλάσει αυτή η τρομερή και αξέχαστη εμπειρία του ’95; που δεν την έχω μοιραστεί και με κάποιον. Θα καταφέρει ο David είναι τόσο καθηλωτικός όπως πριν 30 χρόνια; Εκείνη η μοναδική ακουστική κιθάρα θα επαναληφθεί; Όταν ολοκληρωθεί η συναυλία θα έχω πλημμυρίσει με τα άπειρα συναισθήματα;
Τα παραπάνω ξεχάστηκαν αρχικά πάνω στην αγωνία για μια θέση στάθμευσης (και επιστροφή στην πεζή καθημερινότητα) και εξαφανίστηκαν πλήρως από το πρώτο δευτερόλεπτο της «συναυλίας» (που προλάβαμε για μερικά λεπτά). Τα εισαγωγικά είναι μεγάλα και καθόλου τυχαία. Ο όρος συναυλία περιορίζει και αδικεί αυτό που παρουσίασε ο David Byrne. Αν επιτρέπεται να το χαρακτηρίσω, θα ήταν πιο κοντά σε «μουσικό δρώμενο» ή «μουσικό θέατρο» ή ακόμα και «πολυμορφική παρουσίαση καλλιτεχνικού έργου».
Εν τάχει. 12 μουσικοί/χορευτές/performers σχεδόν μόνιμα πάνω στην σκηνή, σε διαρκή κίνηση και ένταση. Όλα τα μουσικά όργανα, ακόμα και τα ντραμς και τα πλήκτρα ήταν «δεμένα» πάνω στους μουσικούς. Παράλληλα μόνιμες προβολές από την Νέα Υόρκη κυρίως, από διάφορα slogan (Make America Gay Again), ονειρικά τοπία, ICE σε δράση κλπ. Τα μηνύματα σχετικά με τη φύση, τους ανθρώπους, τις προσωπικές ιστορίες από το σχολείο και τα 16 (ξανά η ανεξίτηλη ιστορία της συμμαθήτριας/έμπνευσης του And She Was, που έχει χαραχθεί βαθειά στον σκληρό δίσκο από το 1995) μέχρι την εμπειρία του lockdown, την αγάπη για τα ζώα και τους ανθρώπους, τη συντροφικότητα, το μέλλον που μπορούμε να αλλάξουμε.
Όλα αυτά ντυμένα με street dance, εξαιρετικό ήχο, αρτιότητα στην απόδοση της μουσικής και την φωνή του David Byrne που δεν “έσπασε” καμία στιγμή, παρά τα 74 του χρόνια. Αυτή τη φορά οι κιθάρες του, ήταν 2 ή 3 (ακουστική και ηλεκτρικές), αυτή τη φορά ήταν αεικίνητος πάνω στη σκηνή, αυτή τη φορά he “stopped making sense”. Βέβαια αυτή τη φορά ο καλλιτέχνης δεν ήταν μόνος και ίσως την «παράσταση» να έκλεψε κάποιες στιγμές η καταπληκτική μπασίστρια, παίζοντας αρκετά solo.
Πέρα όμως από την μουσική, τα χρώματα, τα τοπία (αστικά και φυσικά), τον χορό, την κίνηση και τα φώτα, ο βομβαρδισμός μηνυμάτων ήταν ανελέητος. Το πιο χαρακτηριστικό “love and kindness is the most punk thing one can do right now” . Σχόλια για την οικολογική συνείδηση, την αστική πραγματικότητα, τη Σελήνη και τη Γαία, την αποδοχή του διαφορετικού, τη βία και τον φασισμό που τόσο, μα τόσο εύστοχα, δέθηκε με το Life During Wartime… και δεν έχει τέλος.
Υπήρχαν στιγμές τεράστιου ενθουσιασμού, με χειροκρότημα που ανάγκασε τον κο David Byrne να περιμένει το κοινό για 2 με 3 λεπτά για να επικοινωνήσει και απευθείας (δια λόγου) όλα τα παραπάνω. Σίγουρα το ανθολόγιο από τους Talking Heads αποτέλεσε κάτι ξεχωριστό, αν μπορεί κάποιος να δικαιολογήσει μια διαφοροποίηση στη βραδιά. Τουλάχιστον για τον υπογράφοντα, οι Talking Heads (and songs) έκαναν τη διαφορά στην τάξη του ‘89. Τα all time classics, Slippery People, Life During Wartime, Psycho Killer, Burning Down The house, Nothing But Flowers σημάδεψαν μια εποχή που επιστρέφει στην καθημερινή θεματολογία και συζήτηση. Ανακατεμένα με τα πιο προσωπικά και New York state of mind τραγούδια, του David Byrne, T-shirt, Like Humans Do, My Apartment Is My Friend, Everybody’s Coming To My House (and I’ll never gonna be alone) και αρκετά ακόμα, έφτιαξαν μια εξαιρετική μαγιά για το αξέχαστο δρώμενο.
Άφησα επίτηδες, για μια ιδιαίτερη αναφορά, το And She Was που από το 1995, του έχω δώσει υπέρμετρη υπερ-αξία, γιατί πάντα η ιστορία γύρω από το τραγούδι και πως το συνέλαβε ο δημιουργός, με μαγεύει. Όταν την άκουσα για πρώτη φορά είχα την αίσθηση ότι ο τραγουδοποιός την εκμυστηρεύτηκε σε μένα και μόνο… «δυστυχώς» τώρα την μοιράστηκε με όλους εμάς αυτό το βράδυ. Δεν πειράζει, ίσως αποκτήσει περισσότερο νόημα…
Άφησα επίτηδες, για δεύτερη αναφορά το Once In A Lifetime που σίγουρα αποτελεί πιο μεγάλη επιτυχία (και αγαπημένο τραγούδι του συμμαθητή και όχι μόνο, Cho). Where did the days go by? αναρωτιόμασταν τότε στα 17-18, χωρίς κανείς να ξέρει γιατί… Same as it ever was, λέμε τώρα στα…
Θα κλείσω με κάτι εντελώς τετριμμένο, όχι με το Burning Down The House όπως ο Δαβίδ. Όποιος δεν ήρθε, ΕΧΑΣΕ!!!, με μεγάλα κεφαλαία γράμματα. Μοναδική, σύνθετη, πολύ-επίπεδη εμπειρία σε ένα πραγματικά ιδιαίτερο και ευχάριστο περιβάλλον, στο Ξέφωτο του ΚΠΙΣΝ. Πιστεύω ότι συμφωνούν μαζί μου, η Φιλίτσα και η Χριστίνα and family. Και ναι… και πάλι έφυγα υπερ-πλήρης συναισθημάτων και προβληματισμών.
Κείμενο/Φωτογραφίες: Κωστής Παπαϊωάννου
